In Akademik Yazılar, Göz

Avrupa da 1976-1998 yılları arasında 10.000 serebral palsili çocuk üzerinde yapılan bir araştırmada, çocukların üçte birinde görme bozukluğuna rastlanmıştır. Klinik tablo ağırlaştıkça, görme bozukluğunun da daha ileri derecelerde olduğu bildirilmiştir. Serebral palsi sıklıkla doğumla birlikte ortaya çıktığından çocuklar kendilerini ifade edemedikleri için çoğu kez olan görme bozukluğu saptanamamaktadır. Bu nedenle serebral palsi de görme bozukluğu görülme sıklığının çok daha sık olduğu bildirilmektedir.
Görme bozukluğu olan serebral palsili çocuk da, görmenin gelişimin her basamağı için en önemli ve birleştirici duyu olması nedeni ile, teşhis ile eş zamanlı olarak görmenin re/-habilitasyonu mutlaka başlatılmalı, çocuğun görme ile ilgili güçlü ve zayıf becerileri saptanarak, yaşına, gelişim basamağına uygun programlar ve yöntemler ile desteklenmelidir.
SEREBRAL PALSİDE SIK GÖRÜLEN GÖRME BOZUKLUKLARI :

foto

Serebral Palside sık gördüğümüz görme bozukluklarını ;
1. Göze ait olanlar
2. Göz hareket bozuklukları
3. Kortikal, ( arka görme yollar) bozuklukları
4. Serebral, (yüksek beyin merkezlerindeki görme) bozuklukları diye ayırabiliriz

1. SEREBRAL PALSİ DE GÖZE ( ÖN GÖRME YOLLARINA) AİT GÖRME BOZUKLUKLARI:
Tipik gelişen çocuklara göre serebral palsi de kırma kusurları, myopi (Uzağı görememe), hypermetropi( Yakını görememe) ve astigmatizma daha sık görülür. Akkomodasyon bozukluğu yani yakına bakışta uyumun olmaması serebral palsi de sıktır ve bu çocuklarımızda kırma kusuru olmasa dahi yakın düzeltme için gözlük verilmelidir. Akkomodasyon bozukluğu serebral palsili çocuğun iletişimini zorlaştırır, okuma yazma gibi yakın çalışma becerişlerinde güçlüğe neden olur.
Ayrıca katarakt (Göz merceğinin bulanık olması, kesifleşmesi), Retina (sinir tabakasında) dejeneresans ve distrofiler, ROP (prematüre doğumdaki retina hastalığı) ve optik sinir hasarı da serebral palsili çocuukllarımızda sık gördüğümüz bozukluklardır
2. GÖZ HAREKET BOZUKLUKLARI:
Nistagmus (Gözler de titreme), Okülomotor apraksi( hareketi başlatmada güçlük), şaşılık, hareketli cisimleri takip etmede zorlanma, şaşılık gibi bozukluklar görülür. Aynı eklem hareketlerinde ki zorlanma gibi göz devinim bozuklukları da görmemizi etkili kullanmamızı güçleştirir. Serebral palside ki göz hareket bozuklukları, çocuğun bilişsel gelişimini olumsuz etkiler.
3. KORTİKAL GÖRME (ARKA GÖRME YOLLARI) BOZUKLUKLARI:
Kiazma ile birincil görme korteksinde ki görme yollarında ki hasarlar ile ortaya çıkarlar. En sık rastlanan etken periventriküler lökomalazilerdir. Bunun sonrasında görme alan kayıpları olur. Kortikal görme bozukluğunda çocuklar durağan yerine hareketli cisimlerle daha ilgilidirler. Karmaşık ortamlarda görmeyi kullanma da zorlanırlar. Görme ile birlikte dinleme zorlaşmışdır, dinlerken görmeyi kapatabilirler. Cisme uzanırken kafalarını çevirirler. Göz teması kurmada zorlanırlar.
4.SEREBRAL ( BEYNİN YÜKSEK MERKEZLERİ İLE İLGİLİ ) GÖRME BOZUKLUKLARI:
Beynin yüksek merkezlerinde, gözden gelen görsel bilgi işlenir. Hasar sonrasında görsel algı bozuklukları oluşur. Ön akım hasarında tanıma güçlükleri vardır. İnsan yüzlerini, harfleri, şekilleri, cisimleri tanıyamazlar. Arka akım hasarında vücut farkındalığı, el-göz koordinasyon bozukluğu, mekan farkındalığının olmaması, dikkat dağınıklığı görülür.
SEREBRAL PALSİLİ ÇOCUKTA GÖRME BOZUKLUĞU İÇİN HANGİ MUAYENELER YAPILIR.
Serebral palsi de dört basamaklı bir görme muayenesi yapılmalıdır. Her göz hekiminin yaptığı , rutin göz muayenesi çocuğun neyi nasıl gördüğünü betimlemez.
1) Rutin göz muayenesi
2) İşlevsel görme muayenesi
3) Az görme muayenesi
4) Görsel algı testleri
Görsel algı testlerini çocuk gelişimci veya psikoloğu uygular ve yorumlar. Diğer üç basamaklı muayeneyi konusunda uzmanlaşmış göz hekimi yapar.

RUTİN GÖZ MUAYENESİ:Her göz hekiminin yaptığı gözün ön ve arka segmentinin değerlendirilmesi, görme derecesinin ölçümü işleminden ibarettir. Teşhis, tedavi ve takip amaçlarla uygulanır.

İŞLEVSEL GÖRME MUAYENESİ:Çocuğun günlük yaşamda kullandığı görüşü, bir işi planlama ve uygulamada ki görüşünü değerlendirme işlemidir. Dinamik ortamlarda ve binoküler ( çift gözle bakarken) uygulanır.
AZ GÖRME MUAYENESİ: Yakın çalışma becerileri ve uzağı görme yetmezliğinde ör: okumak ve tahtayı görmek için görmeye yardımcı optik sistemlerin verilmesi, fizik çevrenin düzenlenmesi, görmenin arttırılması için görsel işlevlerin yönlendirilmesi çalışmasını kapsar.
GÖRSEL ALGI TESTLERİ: Görsel algı testleri, çocuğun kronolojik yaşı ile uyumlu olarak beyne gelen uyaranların kodlanması, hatırlanması, eşleştirilmesi, ayırt edebilme yolu ile tanınması ve uygun motor cevabı verme becerilerini araştırır, test sonuçlarına göre çocuğun olgunluk derecesini belirler.

Bu çalışmalardan sonra gerekli ayarlamalar teşhise göre değil, çocuğun değerlendirme ve izlenme sonuçlarına göre yapılmalıdır. Her çocuğun programı kendine özeldir..

SEREBRAL PALSİLİ ÇOCUKTA GÖRME BOZUKLUĞU OLDUĞUNA DAİR BELİRTİLER NELERDİR?
– Anne ile göz teması kurmaz, anneyi takip etmez
– Işıklı cisimlere bakar, takılır,
– Gün içinde görmeleri değişkendir. Bir görür gibi, bir görmez gibi davranırlar.
– Gözlerinin ucu ile bakarlar,
– Hareketli cisimler daha çok ilgilerini çeker,
– Renk görme bozulmamıştır, özellikle sarı ve kırmızı rengi severler,
– TV de ağır hareketli programları severler,
– Eşyaları yer değiştirince hırçınlaşırlar,
– Büyükleri ve büyüklerle sohbeti severler,
– Kalabalık mekanları, alışveriş merkezlerini sevmezler,
– Derinlik hisleri gelişmemiştir,
– Baktıkları cisme yaklaşırlar,
– Yeni cisim ve eşyaları kullanmak istemezler,
– Karmaşık ortamlarda görmeyi kullanmada zorlanırlar

SONUÇ : Serebral palsi de görme bozuklukları hareket bozukluklarına eşlik eden çok önemli bir süreçtir. Görmenin gelişimin her basamağındaki önemi dolayısı ile serebral palsi teşhisi alan her çocukta eş zamanlı olarak görme değerlendirilmesi yapılmalı ve disiplinler arası bir yöntemle çocuğun görme re/-habilitasyon programı ivedi olarak başlatılmalıdır. Görmenin re/-habilitasyonunun okul yıllarına ertelenmesi çocuğun gelişiminde çok önemli zaman kaybına neden olur.

Leave a Comment

Bize Ulaşın

Bize bu formu doldurarak ulaşabilirsiniz. En kısa sürede size dönüş yapacağız.